IPN: Śledztwo przeciwko Stefanowi Michnikowi podejrzanemu o popełnienie zbrodni komunistycznych będących jednocześnie zbrodniami przeciwko ludzkości.
(sygn. akt S 92/06/Zk) Instytut Pamięci Narodowej w Warszawie
Przedmiotowe śledztwo przeciwko Stefanowi Michnikowi, podejrzanemu o niedopełnianie obowiązków w zakresie kontroli zasadności i terminowości czynności procesowych podejmowanych w przedmiocie przedłużania okresu stosowania tymczasowego aresztowania Józefa Stemlera, skutkujących bezprawnym pozbawianiem wolności pokrzywdzonego, prowadzone samodzielnie od 14.12.2006 r., jest kontynuacją śledztwa w sprawie łamania praworządności i naruszania praw człowieka w toku postępowania karnego prowadzonego przez funkcjonariuszy byłego Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego, polegającego na fizycznym i moralnym znęcaniu się przez wielokrotne, długotrwałe przesłuchiwanie oraz używanie przemocy i gróźb bezprawnych w celu wywarcia wpływu na treść zeznań świadka ks. Jana Danielewicza, i tworzeniu w ten sposób fałszywych dowodów kierujących postępowanie karne przeciwko Józefowi Stemlerowi i bezprawnym pozbawianiu go wolności /S 30/01/Zk/w części dotyczącej jednego z ustalonych i żyjących jeszcze sprawców tych przestępstw.
W przebiegu opisanego wyżej postępowania ujawniono bowiem, iż zobowiązany do zgodnego z ówcześnie obowiązującymi przepisami stosowania i przedłużania okresu tymczasowego aresztowania sędzia Stefan M., nie dopełniał obowiązków w zakresie kontroli zasadności i terminowości podejmowanych czynności procesowych, naruszając tym zasady ograniczania wolności osobistej obywateli, określone w Kodeksie Wojskowego Postępowania Karnego oraz art. 97 Ustawy z dnia 17.03.1921 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej /Dz. U. R. P. z dnia 1.06.1921r./ i później w art.87 Ustawy z dnia 22.07.1952 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej /Dz. U. z dnia 21.02.1976 r./.
W ten sposób uczestniczył on w prześladowaniu pokrzywdzonych z powodu odmiennej orientacji politycznej i ich wcześniejszej działalności w strukturach Polskiego Państwa Podziemnego. Forma sprawstwa zarzuconych mu czynów – zaniechanie, legła u podstaw stworzonego wówczas totalitarnego systemu represji i wszechwładzy MBP. Oznaczało ono w rzeczywistości nie tylko zwykłe przestępstwo urzędnicze, ale praktycznie powszechne godzenie się na rażące naruszanie podstawowych praw i wolności obywatelskich. Naruszała zatem przyjęty porządek konstytucyjny i jako taka winna zostać szczególnie wyraźnie napiętnowana.
Nadto, wobec okoliczności, iż podejrzany świadomie brał udział w prześladowaniu pokrzywdzonych ze względów politycznych i działał w strukturach systemu państwa totalitarnego, posługującego się na wielką skalę terrorem dla realizacji celów politycznych i społecznych /tak m. in. SNIK II KKN 175⁄98 /, jego zachowania wyczerpują znamiona nie tylko zbrodni komunistycznej, ale także znamiona zbrodni przeciwko ludzkości, określone w aktach prawa karnego międzynarodowego /art. 2 ust.1 i art. 3 ustawy z dn. 18.12.1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu/Zbrodnie te nie ulegają przedawnieniu – art. 4 ust.1 cyt. wyżej ustawy z dn. 18.12.1998 r.
Czynności podejmowane dotychczas w przedmiotowej sprawie ujawniły, iż podejrzany dopuścił się tego typu czynów także w odniesieniu, do co najmniej 19 innych osób, żołnierzy podziemia niepodległościowego i Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, obywateli podejrzewanych o szpiegostwo na rzecz Rządu RP na Uchodźstwie w Londynie czy nawet funkcjonariuszy MBP podejrzewanych o nielojalność w stosunku do władzy ludowej.
Podejrzany Stefan Michnik jest obywatelem polskim, ale mieszka na terytorium Królestwa Szwecji i nie ma w kraju stałego miejsca pobytu. Wezwany do osobistego stawiennictwa na terytorium RP w dowolnie wybranym terminie do dnia 30.10.2008 roku, dobrowolnie nie stawił się na żadne z doręczonych mu wezwań, ani nie nawiązał kontaktu z tutejszą Komisją, co uzasadnia obawę, iż będzie on wykorzystywał fakt zamieszkiwania poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej, do utrudniania prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego. W zaistniałej sytuacji Wojskowy Sąd Garnizonowy w Warszawie, postanowieniem z dnia 25.02.2010 r. sygnatura akt Kp 3⁄10 zastosował w stosunku do podejrzanego Stefana Michnika środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania na okres 3 miesięcy od dnia zatrzymania.
W dniu 2 sierpnia 2010 r. wystąpiono do Wojskowego Sądu Okręgowego w Warszawie z wnioskiem o wydanie Europejskiego Nakazu Aresztowania wobec obywatela polskiego, kapitana w stanie spoczynku Stefana M., podejrzanego o przestępstwa z art. 231§1 kk i art.189§2 kk w zw. z art.11§2 kk i art. 12 kk z 1997 r. w zw. z art. 2 ust.1 i art. 3 ustawy z dn. 18. 12. 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.U.2007.63.424 – j.t.) uzyskując w tym przedmiocie stosowne postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 10.08.2010 r. sygn. akt. Kp 57⁄10 i inicjując postępowanie o jego wykonanie przez właściwe organa sądowe Królestwa Szwecji. Jego realizacja na terytorium Królestwa Szwecji okazała się jednak niemożliwa.
Sąd Rejonowy w Uppsali postanowieniem z dnia 15.11.2010 r. o sygnaturze B 7071–10 oddalił wniosek o przekazanie go organom polskiego wymiaru sprawiedliwości uznając, że przestępstwa zarzucone podejrzanemu, zgodnie z prawem szwedzkim, są już przedawnione, a poszukiwany jest obywatelem szwedzkim.
Powyższe postanowienie stanowi długotrwałą przeszkodę uniemożliwiającą kontynuowanie postępowania i skutkuje zawieszeniem śledztwa przeciwko Stefanowi M. /art. 22 §1 kpk/. W zaistniałej sytuacji Europejski Nakaz Aresztowania podejrzanego można bowiem realizować na terenie państw członkowskich Unii Europejskiej z wyłączeniem Królestwa Szwecji.
http://ipn.gov.pl/kszpnp/sledztwa/oddzialowa-komisja-w-warszawie/sledztwa-w-biegu [dostęp 2 czerwca 2014 r.]
